Autori
Gazetare e shëndetësisë
Arkiva
LAJME
Raporti i Progresit i Komisionit Evropian për Kosovën nuk po zbulon ndonjë realitet të panjohur për qytetarët. Përkundrazi, ai po e dokumenton atë që qytetarët e përjetojnë çdo ditë: një sistem shëndetësor me probleme të thella, reforma të ngadalta, mungesë efikasiteti dhe pasiguri për shërbimet bazë shëndetësore.
LAJME
Në Kosovë, jeta e njeriut vlen më pak se pushteti, lidhja familjare dhe interesi politik. Kur një grua vritet pas përgjigjjes së munguar të institucioneve gjyqësore dhe qendrës sociale, nuk bëhet fjalë vetëm për një tragjedi individuale. Bëhet fjalë për një shtet që nuk e mbron qytetarin në kohë dhe që e sheh njeriun si numër, jo si jetë.
LAJME
Një alarm kritik për sigurinë ushqimore ka vënë në lëvizje Autoritetin Kombëtar të Ushqimit. Pas sinjalizimit emergjent nga rrjeti europian RASFF, AKU u bën thirrje qytetarëve të shmangin konsumin e disa loteve të pudingut proteinik “Arla” me origjinë nga Danimarka.
LAJME
Vrasjet brenda familjes në Kosovë nuk janë thjesht tragjedi private. Ato janë pasqyrë e një sistemi që sheh dhunën në shtëpi si “çështje familjare”, që nuk e mbron viktimën në kohë dhe që pas tragjedisë kërkon fajtorë individualë, por rrallëherë përgjigjet për dështimin institucional.
TË REJAT MJEKËSORE
Kortizoli njihet si hormoni i stresit, por roli i tij në organizëm shkon shumë përtej reagimit ndaj situatave stresuese. Ai ndihmon në rregullimin e metabolizmit, nivelit të sheqerit në gjak dhe presionit të gjakut, si dhe luan rol në kontrollin e inflamacionit.
TË REJAT MJEKËSORE
Një fotografi e thjeshtë e fytyrës mund të përmbajë të dhëna të rëndësishme për shëndetin dhe jetëgjatësinë e një personi. Një studim i ri sugjeron se inteligjenca artificiale mund të përdorë këto të dhëna për të vlerësuar moshën biologjike dhe për të parashikuar rrezikun e vdekjes te pacientët me kancer.
LAJME
Në Kosovë, ku çdo institucion kërkon të duket serioz dhe shtetëror, Oda e Mjekëve të Kosovës duket se ka gjetur një standard të veçantë: faksimili me simbolin e Odës vlen për mjekët shqiptarë, por për mjekët serbë, gjoja, nuk vlen. Ky nuk është thjesht një problem teknik i formularëve dhe vulave — është një paradoks institucional që tregon se sa sipërfaqësor është ndërtimi i shtetit dhe sa lehtë norma zëvendësohet me përjashtim.
TË REJAT MJEKËSORE
Konsumimi i vetëm 100 gramëve shtesë ushqime ultra të përpunuara (UPF) në ditë lidhet me një rritje të rrezikut për disa sëmundje kronike dhe probleme të tjera shëndetësore, sipas një analize të re në shkallë të gjerë.
LAJME
Në spitalet dhe klinikat e Kosovës, por edhe më gjerë, rivaliteti mes mjekëve nuk është më sekret i mirëmbajtur. Ai shihet në korridore, në mbledhje, në konferenca shkencore dhe sidomos kur vjen puna te specializimet, pozitat e lira apo pacientët “e mirë”. Secili pretendon se është më i saktë, më i përkushtuar, më i aftë se tjetri. Kjo pretencë nuk është thjesht krenari profesionale; ajo shpesh shndërrohet në luftë të heshtur, ku kolegu shihet si kërcënim dhe jo si partner. Pse ndodh kjo dhe nga buron ky rivalitet i theksuar?
LAJME
Prof. Dr. Gani Bajraktari, një nga emrat e vlerësuar të kardiologjisë dhe shkencës mjekësore shqiptare, në mesin e 2% të shkencëtarëve më të cituar në botë
LAJME
Në Universitetin e Prishtinës, e veçanërisht në Fakultetin e Mjekësisë, ka një traditë të ´shenjtë´ që nuk e prek as reforma, as koha, as ndonjë ide e çuditshme si meritokracia. Që nga dita e parë që u ndërtua fakulteti, profesori e ka një mision të shenjtë: ta bëjë djalin apo vajzën e tij profesor. Me çdo kusht. Me çdo mjet. Me çdo ndërhyrje. Dhe me një mesatare që, siç e dinë të gjithë, është më e pastër se uji i Bjeshkëve të Nemuna.
LAJME
Tre shkencëtarë që arritën të përdorin dritën për të kontrolluar qelizat nervore fituan Çmimin Nobel 2026 në Fiziologji ose Mjekësi, për një zbulim që ka ndryshuar mënyrën se si studiohet truri dhe qarqet e tij.
TË REJAT MJEKËSORE
Obeziteti nuk ndikon vetëm në peshën trupore dhe metabolizmin, por edhe në sistemin imunitar. Studiues nga Lajpcigu kanë zbuluar se në gjakun e personave me obezitet gjenden në sasi më të madhe të ashtuquajturat monocite intermediare.
LAJME
Humanizmi në mjekësi nuk nënkupton që çdo vizitë duhet të zgjasë një orë. Ai fillon me gjëra bazike: përshëndetje, dëgjim aktiv, shpjegim të thjeshtë të diagnozës, respekt për privatësinë dhe informim të qartë se çfarë ndodh më pas. Edhe në një takim të shkurtër, pacienti duhet të ndihet i dëgjuar dhe i trajtuar me dinjitet.
LAJME
Fakulteti i Mjekësisë duhet të jetë hapësira ku vlera shkencore dhe integriteti profesional vendosin për karrierën akademike. Por shqetësimet e vazhdueshme për ndikim politik, lidhje familjare dhe rrjete miqësore në përzgjedhjen e stafit ngrejnë një pyetje të rëndë: a po garohet me meritë, apo me mbështetje?
TË REJAT MJEKËSORE
Food and Drug Administration ka miratuar ilaçin me emrin tregtar Rasonque (daraxonrasib) për të rriturit me kancer të avancuar të pankreasit që nuk i përgjigjet më trajtimit të mëparshëm ose për pacientët shumë të sëmurë për kimioterapi standarde të kombinuar, sipas https://www.beckersoncology.com/
TË REJAT MJEKËSORE
Njerëzit që dëshirojnë të humbasin në peshë duhet të përqendrohen më shumë tek konsumi i ushqimeve që frenojnë oreksin.
LAJME
Problemi elementar që i karakterizon shumicën e profesorve te Fakultetit të Mjekësisë është mungesa e njohjës së gjuhës angleze. Po ndihemi të turperuar në konferenca nderkombtare sepse ata po e fusin kokën nër tavolinë sikurse struci nën rerë.
LAJME
Në një vend ku mjekët vendorë kalojnë vite të tëra në provime, specializime dhe birokraci të rëndë për të fituar të drejtën e ushtrimit të profesionit, është e pashpjegueshme se si mjekë nga Maqedonia, Turqia dhe vende të tjera gjejnë rrugë të shkurtra për të hyrë dhe për të praktikuar. Kosova është kthyer në një “Han të Dilit” të hapur, ku kontrolli profesional shpesh zëvendësohet me lehtësi administrative. Kjo nuk është hapje e shëndetshme, por një dobësi që rrezikon pacientët dhe poshtëron ata që i përkasin sistemit.
TË REJAT MJEKËSORE
Në botën e mjekësisë ekzistojnë sëmundje aq të rralla sa që shumë prindër dhe madje edhe mjekë i dëgjojnë për herë të parë vetëm kur përballen me to. Një prej tyre është encefaliti i Rasmussen (Rasmussen encephalitis ose RE), një inflamacion kronik dhe progresiv i trurit që prek pothuajse gjithmonë vetëm një hemisferë cerebrale.
LAJME
Kriza demografike që ka përfshirë vendin ka pushuar së qeni thjesht një statistikë e ftohtë në letër; ajo tashmë është shndërruar në një kambanë alarmi që po trondit themelet e sistemit shëndetësor publik në Kosovë dhe Shqipëri. Një nga goditjet më të rënda dhe më të ndjeshme po e merr Kirurgjia e Fëmijëve, ku numri i operacioneve ka rënë ndjeshëm, i kushtëzuar direkt nga rënia drastike e numrit të lindjeve dhe vala e pandalshme e emigracionit të trurit dhe familjeve të reja.
SINJALIZUESI
Një rast shqetësues ka ngritur edhe një herë alarmin për gjendjen e shëndetësisë publike në vend, veçanërisht në Klinikën e Kardiologjisë në Qendrën Klinike Universitare të Kosovës (QKUK). Një qytetar, i cili i ishte nënshtruar një ndërhyrjeje për vendosjen e dy stendave në institucionin publik, është detyruar të kërkojë shpëtim në sektorin privat pasi gjendja e tij shëndetësore nuk po përmirësohej.
TË REJAT MJEKËSORE
Kafeja e mëngjesit është zakoni më i popullarizuar për të filluar ditën me energji dhe humor të mirë. Por çfarë i ndodh vërtet trupit tonë pasi e pimë? Kafeina përthithet me shpejtësi, duke aktivizuar sistemin tonë nervor, sistemin tretës dhe hormonet brenda vetëm pak minutash. Kjo gllënjkë e parë shkakton një sërë ndryshimesh fiziologjike që ndikojnë drejtpërdrejt në vigjilencë, përqendrim dhe funksionimin e përgjithshëm të trupit.
LAJME
Kur QKUK-ja shpik komisione spiunazhi në vend të menaxhmentit
LAJME
Çdo ditë, statistikat e zeza të policisë flasin për aksidente, lëndime dhe, çdo herë e më shpesh, për jetë të shuara në asfalt. Përtej shkaqeve tradicionale teknike — si tejkalimet e pasigurta, shpejtësia e papërshtatshme apo infrastruktura joadekuate — ekziston një faktor tjetër: gjendja mendore dhe traumat e pashëruara të popullatës.
LAJME
Sektori i shëndetësisë private në Kosovë po përballet me një dinamikë shqetësuese, e cila meriton një reflektim kritik dhe institucional. Bëhet fjalë për dyndjen e mjekëve sllavo-maedon nga Maqedonia e Veriut, në spitalet private kosovare, krahasuar me trajtimin poshtërues dhe burokratik që mjekët kosovarë përjetojnë kur kërkojnë të ushtrojnë profesionin e tyre atje.
LAJME
Një ditë në plazh ose një shëtitje e gjatë në diellin e verës mund të duket e pafajshme. Megjithatë, sa më shumë orë të kalojmë të ekspozuar ndaj temperaturave të larta dhe rrezeve të diellit, aq më shumë punon trupi ynë për të ruajtur temperaturën e tij normale. Dhe kjo ndikon shumë më tepër sesa e imagjinojmë.
LAJME
Në auditorët e Fakultetit të Mjekësisë në Prishtinë, studentët përthithin qindra faqe literaturë mjekësore, mësojnë përmendësh klasifikimet më të fundit ndërkombëtare dhe kalojnë orë të tëra duke analizuar patologji komplekse në letër. Mirëpo, kur kjo diplomë "e freskët" përballet me derën e emergjencës ose të një ambulance në periferi, përplasja me realitetin është brutale. Mjeku i ri, i përgatitur shkëlqyeshëm në teori, shpesh zbulon se nuk di të kryejë procedurat elementare klinike që kërkohen për t'i shërbyer një pacienti.
TË REJAT MJEKËSORE
Zgjoheni në mëngjes dhe vini re një mavijosje në trup, por nuk mbani mend të jeni goditur? Kjo ndodh shpesh dhe, në shumicën e rasteve, nuk është shqetësuese. Megjithatë, nëse mavijosjet shfaqen gjithnjë e më shpesh ose krijohen edhe pas goditjeve shumë të lehta, mund të ketë një shkak tjetër pas tyre.
LAJME
Servili është kanceri i shoqërisë sonë por që rri i buzëqeshur
LAJME
Pushimi në shtrat, dikur një pjesë kyçe e trajtimit të dhimbjes së shpinës, ka një rol të kufizuar në shërimin e dhimbjeve të shpinës. Në doza shumë të vogla, pushimi në shtrat mund t’ju japë një pushim kur qëndrimi në këmbë ose ulur shkakton dhimbje të forta.
LAJME
Del një budalla në rrjete sociale me një Fake News dhe e trazon rrjetin , po ashtu duke qenë ne një popull qe besojmë shumë në teori konspirative e bën edhe me shqetësuese këtë fenomen
LAJME
Në perceptimin publik, mjekët përfaqësojnë një elitë profesionale të bashkuar nga një mision i përbashkët: ruajtja e jetës dhe shëndetit të pacientit. Megjithatë, realiteti brenda komunitetit mjekësor nuk është gjithmonë kaq harmonik. Jo rrallëherë, marrëdhëniet mes kolegëve karakterizohen nga tension, rivalitet dhe, në raste të caktuara, edhe nga përçmim i hapur. Një nga faktorët kryesorë që ushqen këtë fenomen është xhelozia profesionale.
LAJME
Një fenomen që shpesh përmendet në diskursin publik është ndryshimi i stilit të jetesës së një pjese të ish-menaxherëve të sektorit shëndetësor. Shumë prej tyre, pas përfundimit të mandateve, shihen duke jetuar në lagje luksoze në periferi të Prishtinës, gjë që ka nxitur dyshime dhe debate mbi burimin e pasurisë së tyre. Edhe pse çdo rast duhet trajtuar individualisht dhe në përputhje me ligjin, perceptimi i tillë publik minon besimin në institucionet shëndetësore.
TË REJAT MJEKËSORE
Kur një burrë bie vërtet në dashuri, ndryshimi nuk është thjesht emocional — është edhe neurobiologjik. Studimet mbi sjelljen e çiftëzimit dhe lidhjes tregojnë se në fazat e para të dashurisë romantike, truri kalon nëpër një ristrukturim kimik që ndikon drejtpërdrejt në sjellje, përfshirë edhe nevojën e theksuar për afërsi fizike dhe kohore me personin e dëshiruar.
TË REJAT MJEKËSORE
Sindroma e Impostorëve (ose fenomeni i mashtruesit) është një gjendje psikologjike ku njerëzit dyshojnë vazhdimisht te aftësitë, talentet apo arritjet e tyre. Pavarësisht provave të qarta të suksesit, ata jetojnë me frikën se janë "mashtrues" dhe se një ditë do të zbulohen nga të tjerët
SINJALIZUESI
Një specializant i kardiologpisë, që dëshiron të mbetet anonim, ka denoncuar paknaqësi të mëdha në sistemin të mbarvajtjes dhe diferencimin mes specializantët në Klinikën të Kardiologjisë.
LAJME
Kur temperaturat rriten ndjeshëm, organizmi ka nevojë për më shumë lëngje dhe ushqime të lehta për të funksionuar sa më mirë. Zgjedhjet që bëjmë në tavolinë ndikojnë jo vetëm në tretje, por edhe në mënyrën se si ndihemi gjatë ditëve të nxehta.
TË REJAT MJEKËSORE
SII është një sëmundje të shpeshtë të sistemet tretës që shkakton dhimbje të barkut, të vrarë, diarree dhe kapzllëkun. Ajo është një sëmundje të kronike, të cilën e përbëjnë simptomat të ndryshme të tretës. Trajtimi të SII bëhet me dietë të përshtatshme, mjekësi, stresorë të reduktuar dhe aktivitet fizik.
LAJME
Çaji i kamomilit është shumë më tepër se një pije qetësuese para gjumit. Studimet tregojnë se ai përmban antioksidantë dhe substanca natyrore që mund të ndihmojnë trupin në disa drejtime të rëndësishme
LAJME
Fruti të cilin shumë njerëz e konsiderojnë thjesht si ushqim të thjeshtë, por që në fakt është një super frut me vlera të mëdha shëndetësore, është kivi.
LAJME
Universiteti i Prishtinës (UP) mbetet në pozicion të fund të listës të renditjes të universiteteve evropiane, dhe kjo është një realitet të cilin publiku e njoh, por që institucionet vazhdojnë ta injorin. Kjo pozicion të fund është rezultat të sistemit të kuadrave akademik të zgjedhur nga politika.
LAJME
Një pjesë të profesorëve të korruptuar të Fakulteti të Mjekësisë në Tetovë kanë krijuar një sistem vlerësimit aspak transparent dhe diferencues, ku korruptimi është bërë mekanizmat të vetë. Ky fenomen është shprehur dhe dërrmues për studentët, dhe ka shpërthyer në protesta të studentëve para fakultetit të mjekësisë për shkak të kësaj problematike.
LAJME
Aloe vera është një nga bimët më të vjetra medicinale që njerëzit kanë përdorur për të trajtuar djegiet nga dielli. Kjo bimë përmban lëndë hidratuese, anti-inflamator dhe rekonstruktuese që ndihmojnë shumë në shërimin të lëkurës të djegur.
TË REJAT MJEKËSORE
Lodhja emocionale është gjendje e konsumimit të brendshëm që shfaqet kur njeriu përballon për një kohë të gjatë stres, presion, përgjegjësi dhe probleme të pandërprera. Ajo nuk ndikon vetëm në humor, por edhe në trup, duke sjellë mungesë energjie, nervozizëm, vështirësi në përqendrim dhe ndjesi boshllëku.
LAJME
Personeli shëndetësor dhe mjekët në veçanti punuan pandërprerë për të shpëtuar jetë gjatë pandemisë COVID-19. Shumë prej tyre nuk shkuan në shtëpi për ditë ose javë në një kohë dhe shumë humbën jetën duke ndihmuar të tjerët. Ata u bënë heronj dhe publiku tregoi vlerësimin e tij për punën dhe përkushtimin e tyre. Megjithatë, personeli shëndetësor mbetet kryesisht i pakënaqur me pagat dhe kushtet e tyre të punës.
LAJME
A janë suplementet vërtet të domosdoshme, apo thjesht një biznes i madh mbi frikën për shëndetin?!
TË REJAT MJEKËSORE
Konsumimi i lëngut të turshive është bërë veçanërisht popullor vitet e fundit, veçanërisht pas një stërvitjeje të fortë. Lind pyetja se sa i shëndetshëm është në të vërtetë.
TË REJAT MJEKËSORE
Sindroma Korsakoff është një çrregullim serioz neurologjik që prek kryesisht kujtesën dhe aftësinë për të mësuar informacione të reja. Ajo lidhet ngushtë me mungesën kronike të vitaminës B1 (tiaminës), një element thelbësor për funksionimin normal të trurit. Edhe pse shpesh konsiderohet si pasojë e konsumit të tepruar të alkoolit, kjo sindromë mund të shfaqet edhe në raste të tjera të kequshqyerjes së rëndë.
LAJME
Organizata që duhej të ishte krenaria e profesionit mjekësor në Kosovë ka bërë karrierë në një gjë të vetme: mosveprimin
LAJME
Ilaçet si Ozempic dhe Wegovy, të njohura për trajtimin e diabetit dhe obezitetit, janë në qendër të një race shkencore kundër demencës. Por provat e fundit klinike kanë sjellë jo vetëm shpresë — por edhe dyshime serioze.
TË REJAT MJEKËSORE
Rreth 24% e atletëve zhvillojnë dëmtime të tendinës së Akilit gjatë jetës së tyre. Simptomat kryesore që shfaqen janë: dhimbje në thembër, ngurtësim në tendinë, dobësi e këmbës, ënjtje rreth tendinës së Akilit dhe bezdisje gjatë ecjes.
LAJME
Të nderuar lexues, sot kemi kënaqësinë të bisedojmë me Dr. Naser Gjonbalaj, specialist i radiologjisë në Spitalin MedicalPark Kosova dhe Qendren Klinike Universitare të Kosovë-s, një nga mjekë të famshëm në fushën e radiologjisë intervente.
LAJME
Ndërkohë që klinikat e tjera janë të konsoliduar me drejtuese, mungesa e një drejtori në Radiologji shihet si një boshllëk i rëndësishëm menaxherial në një nga shërbimet më kyçe të sistemit shëndetësor.
LAJME
Një pjesë e popullatës i ka besuar më shumë zërave konspiracionistë sesa mjekëve. Kjo ka ndikuar drejtpërdrejt në rënien e vaksinimit të fëmijëve dhe në krijimin e një terreni të rrezikshëm për përhapjen e sëmundjes.
LAJME
Komisioni evropian
LAJME
Në atë kohë, njerëzit besonin se sëmundjet shkaktoheshin nga perënditë ose forca të mbinatyrshme. Hipokrati ishte ndër të parët që kundërshtoi këtë ide, duke argumentuar se sëmundjet kishin shkaqe natyrore dhe mund të shpjegoheshin përmes vëzhgimit dhe analizës. Ai vendosi bazat e një metode të re shkencore, ku diagnoza bazohej në simptomat, mënyrën e jetesës dhe mjedisin e pacientit.
TË REJAT MJEKËSORE
Për t’u ndjerë më mirë, shikoni disa këshilla për të zvogëluar konsumin e sheqerit të përpunuar:
